Chronisch ondergeschoven verzenen: welke veranderingen zie je binnen in de hoef? « terug naar overzicht

Door: Dierenkliniek Emmeloord op woensdag 22 juni 2011

Met chronisch ondergeschoven verzenen bedoelen wij een afwijkende hoefvorm met name in het verzenen gedeelte dat niet meer te herstellen is (Fig 1).

   figuur 1

Een reden van het ontstaan van ondergeschoven verzenen is de verkeerde verhouding van de hoef. De toonwand is dikker dan normaal terwijl de verzenen wand wat dunner is met een goed ontwikkelde straal.De steunsels zijn slecht ontwikkeld en kunnen zelf kreupelheid veroorzaken. Deze kreupelheid wordt veroorzaakt door te korte steunsels waarvan de punt, door de ondergeschoven verzenen in de richting van de lederhuid drukt. Dit is te vergelijken met een likdoorn bij de mens (Fig 2 en 3). In figuur 2 is de steunsel zichtbaar die in de richting van de lederhuid drukt en figuur 3 laat een opengewerkt voorbeeld zien met afwijkende lederhuid onder de steunsel.

   figuur 2 en 3

De vormverandering van de hoef wordt nog erger als de smid de hoef steiler probeert te krijgen (fig 1). De verzenen komen er niet steiler op te staan maar worden langer. Dit zorgt er voor dat het draagpunt van de verzenen meer onder de hoef wordt geplaatst. Het dier loopt zo gezegd "op zijn eigen broekspijpen" (Fig 4). De verzenen wand, in het bijzonder op de helft van de hoefwand, komt bol naar buiten te staan waardoor de hoef breder wordt. Op die plek van verbreding ontstaat de bekende losse wand. Dit heeft tot gevolg dat de terminale hoorn en de witte lijn in het kwartier gedeelte naar boven wordt gedrukt wat een golvende vorm geeft (Fig 5).

   figuur 4 en 5

Binnen in de hoef geeft dit veranderingen. Door het opdrukken van de witte lijn en de terminale hoorn wordt op die plek de lederhuid en onderkant van de lamellen beschadigd. Dit geeft een blijvende schade aan de binnenste structuur van de hoef (fig 6 en 7). Figuur 6 laat een afwijkende voet zien waarbij de onderkant van de lamellen beschadigd is en ter vergelijking figuur 7 een gezonde voet.

   figuur 6 en 7

Een andere verandering die de behandeling compliceert is de volgende.

Bij een paard waar ongeveer een half jaar een hoef sterk overbelast wordt, krijgt de hoef een vorm met ondergeschoven verzenen. Bij de overbelaste hoef worden de hoefbeenstakken in elkaar gedrukt. Hierdoor krijg je hoogteverlies in de verzenen. Bij een paard met chronisch ondergeschoven verzenen zou je in de loop van de tijd ook zo'n verandering kunnen krijgen (fig 8). Misschien wel niet zo extreem als dit voorbeeld maar je zult nooit meer een hoge verzenen kunnen krijgen omdat de benige veranderingen onomkeerbaar zijn.

   Figuur 8